Wat is een instelling voor schuldbemiddeling?

Een Openbaar Centrum voor Maatschappelijk Welzijn (OCMW) of een Centrum voor Algemeen Welzijn (CAW) kan erkend worden als instelling voor schuldbemiddeling. Zij helpen mensen met financiële problemen om hun budget te beheren en kunnen bemiddelen bij schuldeisers. Er zijn 321 erkende instellingen voor schuldbemiddeling in Vlaanderen (306 OCMW’s, 4 OCMW-verenigingen en 11 Centra Algemeen Welzijnswerk).

Het Vlaams Centrum Schuldenlast geeft de meest actuele cijfers rond de hulp- en dienstverlening van de erkende instellingen voor schuldbemiddeling weer.

Meer over de instellingen voor schuldbemiddeling en hun werking >>

Wat wordt geïnspecteerd door Zorginspectie?

Zorginspectie focust op wat de kwaliteit van de werking het meest beïnvloedt vanuit het oogpunt van de gebruiker. Volgende rechten inzake de hulpverlening worden bevraagd:

  • het recht op informatie over de hulpverlening
  • het recht op inspraak en participatie
  • het recht op een kwaliteitsvolle hulpverlening
  • het recht op een respectvolle bejegening
  • het recht op het indienen van klachten

Hoe inspecteert Zorginspectie?

De inspectie gebeurt aangekondigd en duurt een werkdag.

De rechten inzake de hulpverlening worden op twee vlakken afgetoetst:

  • op beleidsvlak, via een bespreking met de verantwoordelijke
  • in de praktijk, via een gesprek met de schuldbemiddelaars. Zorginspectie kijkt hiervoor 4 dossiers in die via een steekproef worden geselecteerd

Het gaat om een gestandaardiseerde bevraging. De bevraging voor de instellingen voor schuldbemiddeling in de OCMW’s en CAW’s is gelijkaardig, wel aangepast aan de eigenheid van de organisaties:

Voorgaande inspecties

Zorginspectie heeft in 2017-2018 inspecties uitgevoerd bij een steekproef van 50 instellingen voor schuldbemiddeling binnen de OCMW’s. In 2019-2020 werd het traject verder gezet met inspecties in de CAW’s, meer bepaald in (een steekproef van) teams waar erkende schuldbemiddelaars tewerkgesteld zijn.

Wat leest u in het verslag?

De bevindingen van ieder inspectiebezoek staan in een inspectieverslag. Het doel van dit verslag is:

  • de vaststellingen weergeven en het oordelen of de instelling voldoet aan het inspectiekader
  • via dit verslag de instelling schriftelijk op de hoogte brengen van de vaststellingen en het oordeel
  • rapporteren aan het Departement Welzijn, Volksgezondheid en Gezin
  • informeren van andere betrokken lezers, o.a. burgers die verslagen in het kader van de openbaarheidswetgeving willen raadplegen

Zorginspectie moedigt de organisaties aan om met gebruikers open te communiceren over de vaststellingen.

Voor alle vragen over de inspecties kan u contact opnemen met contact.zorginspectie@vlaanderen.be.

Wat na de inspectie?

Na het inspectiebezoek ontvangt de instelling het ontwerpverslag met de vaststellingen. Een inspectieverslag van Zorginspectie wordt pas definitief nadat de geïnspecteerde instelling de kans gekregen heeft om te reageren op onjuistheden in het inspectieverslag. Op deze manier wil Zorginspectie ook de kwaliteit van de eigen verslaggeving opvolgen en verbeteren.

Het definitieve verslag en de (eventuele) reactie worden bezorgd aan de afdeling Welzijn en Samenleving van het Departement Welzijn, Volksgezondheid en Gezin. Deze afdeling staat in voor de verdere opvolging van de vaststellingen uit het inspectieverslag. Zij beslist wat er met de erkenning gebeurt op basis van onder andere de vaststellingen van Zorginspectie en het eigen dossier.

Overzichtsrapporten

Naast het opmaken van de individuele inspectieverslagen kan Zorginspectie haar kennis en terreinexpertise ook inzetten voor beleidsondersteuning. Dit gebeurt door een beeld te schetsen van een sector en gebeurt meestal in de vorm van een rapport.

In het rapport van november 2018 vindt u de resultaten van een inspectieronde die is uitgevoerd bij een steekproef van 50 instellingen voor schuldbemiddeling binnen de OCMW’s. Deze inspectieronde nam plaats tussen oktober 2017 en september 2018. Het rapport werd op 27 november 2018 voorgesteld aan de sector door middel van een presentatie.

Ook van de inspectieronde in de CAW’s zal een rapport worden opgemaakt wanneer de inspecties afgerond zijn.